Światło sączy się przez wodną dżunglę, zielone wstęgi miękko falują po wodzie, a plątanina korzeni tworzy idealne kryjówki pod delikatnymi zielonymi liśćmi.

Urocza scena, na której brakuje tylko zadowolonych ryb, spokojnie przemykających w tej dekoracji. Ale, choć rośliny stanowią część harmonijnej kompozycji akwarium to nie można zapomnieć o tym, że muszą one mieć odpowiednio dobrane oświetlenie, temperaturę, podłoże oraz ryby.

Od roślin w akwarium zależy równowaga stworzonego środowiska, gdyż odgrywają one ważną rolę w degradacji resztek organicznych. W ciągu dnia produkują tlen. Mogą też stanowić ulubione danie ryb. Niektóre mogą wzajemnie sobie nie odpowiadać.

Należy więc dobrze zastanowić się nad wyborem, zanim zaczniemy je sadzić. Istnieje około 200 gatunków tropikalnych roślin słodkowodnych dostępnych w handlu. Ważne jest obsadzenie roślinami całego akwarium w chwili zakładania go. Dzięki temu rośliny łatwiej się aklimatyzują i włączają w obieg materii akwarium.

Rośliny łodygowe

Aby rozmnożyć większość roślin łodygowych, przycina się je i ponownie umieszcza sadzonkę w podłożu. Można też pozostawić posadzoną dolną część aby wypuściła dwa albo więcej nowych pędów. Niektóre rośliny łodygowe wyrastają ponad wodę i kwitną. Większość roślin łodygowych umieszcza się w grupach w tle akwarium.

- Alternanthera
Kolor szkarłatny do głęboko czerwonego, który zmienia się w oliwkowy przy słabszym oświetleniu.

- Bacona
Roślina bagienna, która rośnie dobrze pod wodą, jako roślina w tle albo wypełniająca. Liście mięsiste, bladozielone do czerwonych, łodyga o wysokości do 16" (40 cm). 68-78°F (20-25°C). W grupach tworzy doskonałe tło na tył lub bok akwarium.

- Cabomba
Łodyga wyrasta do 20" (50 cm). Liście doskonale imitują igły sosnowe, rozwijając się wachlarzem od centralnego pnia. Para liści przy każdym węźle. Jeśli oświetlenie jest zbyt słabe ma tendencję do odłamywania z boków i zaśmiecania akwarium. Trudna do uprawy; potrzebuje dobrego nawożenia.

- Cardimine (rzeżucha japońska)
Piękna, delikatna roślina. Liście małe (1/2-1") (1,3-2,5 cm), sercowate z falistymi brzegami na cienkiej łodydze. Korzenie rosną powyżej wody przy każdym węźle. Bardzo dobrze toleruje zimną wodę; może przezimować na wolnym powietrzu w temperaturach bliskich zamarzaniu, nawet w uprawie hydroponicznej

- Ceratophyllym
Bardzo wytrzymała. Liście rozwidlone, osadzone w okółek. Przy średnim oświetleniu ma wydłużoną łodygę, w lepszych warunkach rośnie szybko. Nie ma korzeni, więc może być hodowana jako roślina pływająca lub posadzona w podłożu. Wielkość do 2 stóp (60 cm).

- Elodea / Egeria
Woli niskie temperatury (50-77°F) (10-25°C) w akwarium, nieco zasadowy odczyn pH. Liście prześwitujące, zielone, rosnące dookoła łodygi. Jest dobrym pożywieniem dla złotych rybek oraz natleniaczem akwarium. Może być hodowana jako roślina pływająca lub sadzona w podłożu. Dobra dla początkujących.

- Hydrocotoyle
Roślina łodygowa (ponad 20") (50 cm) z sercowatymi, zielonymi liściami o średnicy 1" (2,5 cm). Rozwija kilka małych korzeni przy każdym węźle. Toleruje temperatury w przedziale od 50-82°F (10-28°C). W akwarium, kiedy osiągnie lustro wody, rośnie jako roślina pływająca i zakwita. Jeżeli korzenie nie rosną dobrze, potrzebuje okresowego odświeżenia przez przycięcie.

- Hygrophila corymbosa
Znana też jako Nomaphila stricta. Liście lekko zielone, czasami z czerwonawymi żyłami. Łatwo wyrasta ponad wodę, gdzie liście zmieniają się na ciemne, czerwonawozielone. Duża roślina; dobre nadaje się do narożników i tyłu w dużych, głębokich akwariach. Rośnie szybko przy obfitym użyźnianiu. Dość wytrzymała. Innym gatunkiem, podobnie wyglądającym i o podobnych wymaganiach jest nadwódka wąskolistna.

- Hygrophila difformis
Łatwa do uprawy. Woli silne oświetlenie, a przy średnim rośnie powoli. Ładne, rozgałęziające się jasnozielone liście. Odmienne liście i kwiaty powyżej wody mają odmiany hydroponiczne.

- Hygrophila polysperma
Rozprzestrzeniona jak chwast. Zielona przy średnim oświetleniu, ale w lepszych warunkach świetlnych ma brązowawe zabarwienie (i rośnie większa). "Słoneczne" i pstrokate odmiany są dostępne ale trudniejsze do uprawy.

- Limnophila
Podobna w wyglądzie do kabomby ale ma mniejsze wymagania świetlne. Przy każdym węźle wypuszcza w okółek jasnozielone liście (kabomby mają parę liści przy każdym węźle). W akwarium tropikalnym i przy wysokim natężeniu oświetlenia jest wytrzymała.

- Lobelia cardinalis
Podobna / identyczna do roślin ziemnych o czerwonych kwiatach. Mówi się, że jeżeli jest przycinana wydziela truciznę.

- Ludwigia regens
Liście łopatkowate, ciemnozielone do brązowawych. Sztywne łodygi, o długości do 20" (50 cm). Według mnie przesadzone pędy czasem gniją.

- Mayaca fluviatilis
Bardzo ładna roślina. Liście jasnozielone, wąskie o długości 1/2" (1,3 cm), układające się w okółek. Atrakcyjna przy uprawie w tle akwarium. Stała się powszechnie dostępna w 1994 roku. Jak gatunki nadwódki zdaje się być przysmakiem dla ryb. Jeżeli korzenie dobrze nie rosną, roślina winna być odświerzona przez przycięcie.

- Myriophyllum
Powściągliwa roślina, która potrzebuje dobrego oświetlenia. Dobra do uprawy w tle. Liście ładne, zielone do czerwonawozielonych, zależnie od gatunku. Nad wodą wytwarza bardziej szorstkie liście, które zakwitją.

- Rotala
Bardzo delikatne liście, łatwe do uszkodzenia. Rośnie do wysokości 20" (50 cm), więc jest doskonałą rośliną drugoplanową. R. indica może rosnąć przy średnim oświetleniu ale nie będzie tak zielona. R . macrandra (rotala wspaniała) jest największa i najtrudniejsza do uprawy. Ma czerwone liście z różowymi spodami, zmieniające się na zielone przy niższym natężeniu oświetlenia; aby utrzymać czerwony kolor wymaga nawożenia żelazem.

Rośliny rozetowe

Rośliny te rozmnażają się wegetatywnie przez rozłogi, podział kłącza, odrosty korzeniowe i pędy kwiatostanowe, które zwykle można odciąć gdy nowa roślina jest dość duża by rosnąć samodzielnie. Podobnie jak rośliny łodygowe, wiele z nich rośnie w uprawie hydroponicznej i w tych warunkach kwitną. Ogólnie rośliny rozetowe wolą nieznacznie miękką, kwasową wodę (2-3 dKH, pH 5,5-7).

- Anubias
72-82°F (22-28°C). W rzeczywistości nie są to rośliny rozetowe, wszystkie anubiasy mają płożące się kłącze, które rośnie bardzo powoli, wypuszczając w czasie wzrostu nowe liście. Roślina jest zbudowana jak czołg, niektórzy opowiadają, że trzymali je zamknięte w plastikowej torebce przez sześć miesiący a mimo to utrzymały się przy życiu. Jest to jedna z najbardziej kosztownych roślin akwarystycznych. Jeżeli rosła w uprawie hydroponicznej może wytwarzać większe liście i rosnąć szybciej a kwiaty będą produkować nasiona. Anubiasy często zakwitają pod wodą, ale nie mają nasion. Można posadzić korzenie (ale nie kłącze), lub nawet puścić kłącze po korzeniu dekoracyjnym jak mikrosorum skrzydlate. Najpowszechniejszym gatunkiem jest A. barteri var. nana (anubias niski), najmniejszy anubias, który ma jajowate liście i doskonale komponuje się jako tło w środku dużych akwariów. A. barteri var. barteri wygląda podobnie do odmiany nana, ale ma większe liście. A. congensis, A. lanceolata i inne rosną bardzo wysoko i komponują się dobrze na drugim planie. Czasami można je spotkać w lepszych sklepach akwarystycznych.

- Aponogeton
Bulwa. Wymaga okresu spoczynku (po kwitnieniu opadają liście) poza krzyżówkami z crispus. Roślina łatwa dla początkujących. Rośnie samodzielnie na przednim planie albo w tle w grupach. Większość gatunków kwitnie w postaci wyrastających pędów kwiatostanowych z pojedynczym albo podwójnym kolcem i nasieniem. (Rośnie bardzo powoli z nasion, a młode szczepy należy chronić przed rybami)

- Aponogeton madagascariensis
Bardzo pożądana roślina z powodu jej 6-18" (15-45 cm) liści, które są podobne do osnowy koronki. Różowe samozapylające się kwiaty na podwójnym pędzie kwiatostanowym. Lubi bogate podłoże. Dopilnuj, aby przeszła okres uspienia ! Ginie w wodzie o temperaturze ponad 80°F (27°C). Roślina trudna do uprawy.

- Barclaya longifolia
10-20" (25-50 cm), liście delikatne brązowawe albo oliwkowozielone o umiarkowanie pofalowanych krawędziach. Lubi ciepłe podłoże i ciepłe akwarium (75-82°F) (24-28°C). Pojedyncze rośliny wyglądają dobrze na przednim planie. Często gniją w czasie przesadzania. Łatwo kwitnie i wytwarza nasiona przez pędy kwiatostanowe, rosnące w kierunku powierzchni wody lub pozostawia zanurzone i zamkniete (nasiona jeszcze żywe). Bardzo trudny do uprawy.

- Crinum
Rośnie z cebulki i wygląda jak cebulka. Jasnozielone liście są ogromne 20-40" (50-100 cm) i polecane tylko do dużych akwariów. Rośnie lepiej w jasnym świetle.

- Cryptocoryne
Nie lubi przesadzania, dostosowanie się do nowego akwarium zabiera im miesiące, więc nie powinno się przenosić raz posadzonych roślin. Zwartki gniją z powodu nagłych zmian właściwości chemicznych albo jakości wody. Rozmnaża się przez kłącza; nowe rośliny rozwijają się w punktach węzłowych.-> Niezbyt dobra roślina dla początkujących. Często sprzedawana w koszyczkach z wełną szklaną, co zmniejsza wstrząsy związane z przesadzaniem. Zwykle woli wodę kwasową. Niektóre gatunki nie tolerują mocnego oświetlenia. Wymaga nawożenia żelazem i lubi bogate podłoże.

- Echinodorus
Większość z nich to doskonałe pojedyncze, lubiące obfite oświetlenie rośliny lub w dużym akwarium posadzone w grupie na drugim planie. Lubią obfite nawożenie. Mogą rosnąć w uprawie hydroponicznej. Rozmnażają się przez pędy kwiatostanowe lub przez podział korzenia (odrosty korzeniowe), zależnie od gatunku.

- Lemna
Drobna (1/4") (0,6 cm) roślina z parą liści i korzeniem. Reprodukuje się bardzo szybko. Bardzo szkodliwy chwast, trudno go usunąć a większość ryb nie lubi go jeść. Lepiej spróbować posadzić pływającą paproć jak np. salvinia zamiast niej.

- Lilaeopsis novae zelandiae
64-77°F (18-25°C). Roślina sprzedawana pod tą nazwą jest prawdopodobnie L. braziliensis, południowoamerykańską Liaeopsis. Powoli rozciąga się w grubą ?darń? trawy, liście (trzy przy każdej roślinie) długie na około 1-3" (2,5-7,5 cm), jasnozielone, podobne do trawy. Dobrze wygląda na środku i przedniej części akwarium.

- Nuphar
Rośliny podobne do grzybieni. Zwykle sprzedawane jako obcięte kłącze, które gnije po miesiącu. Lubią niższe temperatury.

- Nymphaea
Cebulka. (chyba ma korzenie - przyp. tłum.). Delikatne liście, kolory zmieniające się od czerwonych do zielonych z możliwymi miejscowymi cętkami, zależnie od odmiany. Należy obrywć pływające liście jeśli chce się mieć roślinę zanurzoną. Reprodukuje się przez kwiaty lub boczne odrosty od głównej cebulki. Potrzebuje 3-5 pływających liści do tego aby kwitnąć.

- Nymphoides aquatica
Oliwkowe, sercowate liście, które wyglądają na pierwszy rzut oka podobne do liści grzybieni i podobnych do bulw banana korzeniach. Sadzona przez wkładanie bulw w 1/3 w podłoże. Woli niższe temperatury. Wypuszcza pływające liście jeżeli oświetlenie i użyźnianie jest dobre.

- Pistia stratiotes
Bardzo wymagająca roślina, która woli pełne słońce (wtedy wyrasta do rozmiaru sałaty) od warunków panujących w akwarium (gdzie ma rozmiar dwudziestopięciocentowki). Reprodukuje się przez rozłogi. Należy kupować w sklepach z wyposażeniem do oczek wodnych

- Sagittaria
Zielona trawa z prostymi liśćmi. Wiele różnych odmian, niektóre małe do przedniego planu, niektóre raczej duże. Wytrzymała. Rozmnaża się przez rozłogi. Liście S. subulata (strzałki pływającej) rosną 4-24" (10-60 cm), w płytkiej wodzie wypuszcza małe białe kwiaty. 63-82°F (17-28°C).

- Walisneria
Trawa. Reprodukuje się przez rozłogi. Niektórzy stwierdzają, że rozwija się cyklicznie: najpierw rosnie jak oszalała, a potem w większej częsci zamiera. Szeroki zakres temperatury 59-86°F (15-30°C). V. spiralis (nurzaniec śrubowy) ma liście jak wstążki do 20" (50 cm), wypuszcza spiralną łodygę kiedy zakwita. V. tortifolia rośnie spiralnie.

Paprocie i mchy

- Azolla
Paproć pływająca, która wyrasta w trójkątne "tratwy". Należy kupować w sklepach z wyposażeniem do oczek wodnych

- Bolbitui
Wolno rosnące pełzające kłącze z ciemnozielonym, 8" (20 cm) płatowatym liściem. Należy wiązać kłącze do korzeni dekoracyjnych lub drewna, podobnie jak mech jawajski. Nie wolno zagrzebywać kłączy w żwirze. Może być uprawiany hydroponicznie w szybko ruszającej się wodzie.

- Ceratopteris
Wysoka do 20" (50 cm). Istnieją okazy sadzone i pływające. Dobre schronienie dla narybku, zacieniona roślina. Młode rośliny rosną na starszych liściach. Mylona czasami z Hygrophila difformis. Kilka różnych gatunków i / lub form może wymagać mocniejszego oświetlenia niż pozostałe.

- Microsorum pteropus
Rzeczywiście jest to Microsorum ale każdy nazywa ją Microsorium? - twierdzi Arie De Graff (FAMA, 1991). Jest to jedna z najsilniejszych roślin wodnych. Sadzi się ją na stałych przedmiotach jak drewno i skały (wiąże się kawałkiem struny albo gumki, która utrzymuje je na miejscu) i ma pełzające kłącza, które można dzielić przez obcinanie. Młode rośliny rozwijają się z zarodników przymocowanych do starych liści, z których mogą być odcinane i sadzone. Przy dobrym oświetleniu wytwarza twarde liście, podobne do plastikowych; przy słabym liście są bardziej delikatne. Liście o długości do 8" (20 cm), niepodzielne, przyczepione do starych roślin mają po trzy płaty.

- Riccia fluitans
(wgłębka wodna) Duży splątany głąb jak mech jawajski; dobre schronienie dla narybku żyworódek. Rośnie przy mocnym oświetleniu.

- Salwinia
Mała paproć pływająca, która rośnie w długich łańcuchach dwu owalnych liści i korzeniopodobnym trzecim. Łatwiejsza do kontroli niż Lemna (rzęsa). Należy kupować w wodzie ze sklepu, jak również jest tanie w większości sklepów akwarystycznych.

- Vesicularia dubyana
Rośnie w rozgałęziających się kłębkach (zwitkach), plącząc się dookoła innych roślin. Ciemnozielony. Jest dobrym schronieniem dla ikry i narybku. Minimalna temperatura 75°F (24°C). Może nie lubić soli.